Λευκωσία, Κύπρος. Μια έρευνα της ΕΚΤ για τα νοικοκυριά το 2023 έδειξε ότι τα νοικοκυριά της Κύπρου είχαν υψηλότερο μέσο καθαρό πλούτο σε σύγκριση με πολλά νοικοκυριά της ζώνης του ευρώ, αλλά χαμηλότερα μεσαία εισοδήματα, ενώ τα νοικοκυριά με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, καθώς και τα νεότερα νοικοκυριά, αντιμετώπιζαν περιορισμένη δυνατότητα αποταμίευσης.
Στοιχεία για το εισόδημα και τον πλούτο
Πρόσφατες δημοσκοπήσεις έχουν εντοπίσει την οικονομική προσιτότητα ως μείζον πρόβλημα για τα νοικοκυριά στην Κύπρο, εν μέσω των καθημερινών πιέσεων του κόστους διαβίωσης και των αυξανόμενων δαπανών στέγασης.
Οι τιμές και τα κόστη έχουν επιταχυνθεί από τον Φεβρουάριο του 2026, κυρίως λόγω των επιπτώσεων του πολέμου με το Ιράν, εντείνοντας τις πιέσεις όσον αφορά την οικονομική προσιτότητα στην Κύπρο και σε άλλες χώρες.
Η Έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για τα Οικονομικά και την Κατανάλωση των Νοικοκυριών για το 2023 παρέχει στοιχεία σχετικά με τον καθαρό πλούτο, το εισόδημα και τις δαπάνες των νοικοκυριών σε όλα τα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ, καθώς και στην Ουγγαρία και την Τσεχική Δημοκρατία.
Η έρευνα διαπίστωσε ότι το μεσαίο ετήσιο ακαθάριστο εισόδημα των νοικοκυριών της Κύπρου ήταν 30.900 ευρώ το 2023, σε σύγκριση με 37.100 ευρώ για τα νοικοκυριά της ζώνης του ευρώ.
Νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος
Σύμφωνα με την έρευνα, το κατώτατο 20% των νοικοκυριών της Κύπρου, με βάση το εισόδημα, αντιμετώπιζε δυσκολίες στην κάλυψη των τακτικών δαπανών, συμπεριλαμβανομένων των πληρωμών για την εξυπηρέτηση του χρέους, και είχε περιορισμένη δυνατότητα αποταμίευσης.
Το μεσαίο ετήσιο ακαθάριστο εισόδημά τους εκτιμήθηκε σε 10.300 ευρώ το 2023. Μόνο το 9,8% εκτιμήθηκε ότι είχε τη δυνατότητα να αποταμιεύσει.
Ο διάμεσος δείκτης εξυπηρέτησης χρέους προς εισόδημα για την ομάδα αυτή ήταν 56,7%, σε σύγκριση με 19,2% για αντίστοιχα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος στη ζώνη του ευρώ.
Νοικοκυριά μεσαίου εισοδήματος και νεότερης ηλικίας
Το πεντημόριο μεσαίου εισοδήματος στην Κύπρο είχε μέσο ετήσιο ακαθάριστο εισόδημα 29.700 ευρώ το 2023, 20% χαμηλότερο από τον αντίστοιχο μέσο όρο της ζώνης του ευρώ.
Μετά την κάλυψη των τακτικών δαπανών, το 15,1% των νοικοκυριών μεσαίου εισοδήματος στην Κύπρο είχε τη δυνατότητα να αποταμιεύσει, σε σύγκριση με το 42,5% των αντίστοιχων νοικοκυριών της ζώνης του ευρώ.
Τα νοικοκυριά με επικεφαλής άτομα ηλικίας 16 έως 34 ετών κατέγραψαν μέσο ετήσιο ακαθάριστο εισόδημα 24.000 ευρώ, περισσότερο από 30% χαμηλότερο από αυτό των αντίστοιχων νοικοκυριών στη ζώνη του ευρώ. Σύμφωνα με την έρευνα, εκτιμάται ότι το 18,2% αυτών των νεότερων νοικοκυριών είχε τη δυνατότητα να αποταμιεύσει, σε σύγκριση με περίπου 50% στη ζώνη του ευρώ.
Κυβερνητικά μέτρα
Αν και τα στοιχεία της έρευνας αφορούν το 2023, η αύξηση των πραγματικών εισοδημάτων των νοικοκυριών τα τελευταία δύο χρόνια και η επίδραση του πληθωρισμού στο πραγματικό χρέος δεν έχουν ανακουφίσει τις πιέσεις που ασκούνται στην οικονομική βιωσιμότητα πολλών οικογενειών ούτε έχουν βελτιώσει τη δυνατότητά τους να αποταμιεύουν.
Από τις αρχές του 2025, η κυπριακή κυβέρνηση έχει μειώσει τους φόρους και έχει χορηγήσει επιδοτήσεις με στόχο να καταστήσει το κόστος διαβίωσης πιο προσιτό. Έχει επίσης δηλώσει ότι θα εισαγάγει περαιτέρω μέτρα και μεταρρυθμίσεις στην κοινωνική ασφάλιση κατά τους επόμενους 18 μήνες, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις πιέσεις που ασκούνται στην οικονομική βιωσιμότητα και στη στέγαση.
