Τροποποιήσεις του νόμου περί φόρου εισοδήματος και οδηγία σχετικά με τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες

Τροποποιήσεις του νόμου περί φόρου εισοδήματος

Στις 9 Ιουλίου 2015, η Βουλή των Αντιπροσώπων ψήφισε την εισαγωγή ορισμένων τροποποιήσεων στον νόμο περί φόρου εισοδήματος, με σκοπό τον εκσυγχρονισμό του φορολογικού συστήματος της Κύπρου. Αυτό αναμένεται να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της όσον αφορά την προσέλκυση ξένων επενδύσεων και την εγκατάσταση επιχειρήσεων και διοικητικών κέντρων στην Κύπρο, καθώς και να προσελκύσει εύπορους ιδιώτες με σκοπό τη μόνιμη διαμονή τους στην Κύπρο.

Υποθετική (ονομαστική) έκπτωση

Οι εταιρείες που χρηματοδοτούνται με κεφάλαιο (μετοχικό κεφάλαιο και έσοδα από έκδοση μετοχών, γνωστά ως «επιλέξιμο κεφάλαιο»), θα έχουν το δικαίωμα έκπτωσης από τα φορολογητέα κέρδη ενός υποθετικού ποσοστού, το οποίο υπολογίζεται επί του επιλέξιμου κεφαλαίου, υπό την προϋπόθεση ότι οι μετοχικοί τίτλοι εκδόθηκαν και διακανονίστηκαν την 1η Ιανουαρίου 2015 ή μετά.

Το εφαρμοστέο επιτόκιο που επιβάλλεται στο επιλέξιμο κεφάλαιο θα είναι το επιτόκιο των 10ετών κρατικών ομολόγων, όπως ισχύει στο τέλος του έτους που προηγείται του αντίστοιχου οικονομικού έτους, στη χώρα στην οποία επενδύεται το επιλέξιμο κεφάλαιο, και θα αυξάνεται κατά 3%. Το εφαρμοστέο επιτόκιο είναι το ελάχιστο επιτόκιο των 10ετών κρατικών ομολόγων, αυξημένο κατά 3%.

Αυτό το υποθετικό επιτόκιο αφαιρείται από τα φορολογητέα κέρδη της κυπριακής εταιρείας σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες που ισχύουν για τα πραγματικά έξοδα τόκων και δεν μπορεί να υπερβαίνει το 80% των φορολογητέων κερδών της κυπριακής εταιρείας κάθε οικονομικό έτος. Οι ίδιοι κανόνες προβλέπουν ότι η έκπτωση τόκων εξαρτάται από τον τρόπο επένδυσης του επιλέξιμου κεφαλαίου.

Επέκταση της φορολογικής απαλλαγής για την πρώτη απασχόληση στην Κύπρο

Τα αλλοδαπά φυσικά πρόσωπα που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι της Κύπρου πριν από την απασχόλησή τους σε κυπριακή εταιρεία δικαιούνται απαλλαγή από την καταβολή φόρων σύμφωνα με τα δύο παρακάτω προγράμματα:

α) 20% του εισοδήματος από εργασία ή 8.550 ευρώ (το μικρότερο από τα δύο ποσά) — φόρος εισοδήματος που απαλλάσσεται από την καταβολή για διάστημα 3 ετών. Η περίοδος αυτή παρατάθηκε σε 5 έτη έως το 2020.

β) 50% των εισοδημάτων από εργασία — απαλλάσσονται από τη φορολογία για 5 έτη, υπό την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω πρόσωπα κερδίζουν πάνω από 100.000 ευρώ ετησίως. Η περίοδος αυτή έχει παραταθεί σε 10 έτη.

Τα αλλοδαπά φυσικά πρόσωπα που εργάζονται για φορολογικούς κατοίκους της Κύπρου μπορούν να διεκδικήσουν μόνο ένα από τα δύο προγράμματα.

Η έννοια του «Non Domicile»

Η έννοια του «Non Domicile» (μη μόνιμος κάτοικος της Κύπρου) για φυσικά πρόσωπα εισάγεται για πρώτη φορά στο φορολογικό σύστημα της Κύπρου. Τα πρόσωπα που δεν διαμένουν μόνιμα στην Κύπρο (non-domiciled) θα απαλλάσσονται από την καταβολή του ειδικού τέλους άμυνας (SDC). Αυτό ισχύει επίσης στην περίπτωση που ένα πρόσωπο που δεν διαμένει μόνιμα στην Κύπρο είναι φορολογικός κάτοικος της Κύπρου, καθώς παραμένει στην Κύπρο για περισσότερο από 183 ημέρες και, ως εκ τούτου, θεωρείται φορολογικός κάτοικος της Κύπρου.

Πριν από την αλλαγή αυτή, όλοι οι φορολογικοί κάτοικοι της Κύπρου ήταν υποχρεωμένοι να καταβάλλουν τον φόρο SDC επί των τόκων, των μερισμάτων και των ενοικίων ακινήτων. Σύμφωνα με την εν λόγω τροποποίηση του νόμου, οι «μη κάτοικοι» απαλλάσσονται από την καταβολή του SDC.

Ως «κατοικος» θεωρείται το φυσικό πρόσωπο που έχει διαμείνει στην Κύπρο για 17 από τα τελευταία 20 έτη ως φορολογικός κάτοικος της Κύπρου.

Τέλος κτηματολογίου

Τα ακίνητα που έχουν παραχωρηθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2016 θα υπόκεινται σε μείωση κατά 50% του τέλους παραχώρησης γης.

Επιπλέον, καταργούνται τα τέλη για τη μεταβίβαση ακινήτων από γονείς σε τέκνα.

Φόρος κεφαλαιακών κερδών

Η πώληση ακινήτου που αποτελείται από γη και/ή οικόπεδο και κτίριο, το οποίο βρίσκεται στην Κύπρο, δεν υπόκειται σε φόρο κεφαλαιακών κερδών, υπό την προϋπόθεση ότι η ακίνητη περιουσία δεν αποκτήθηκε από τις 16 Ιουλίου 2015 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2016.

Η ακίνητη περιουσία αποκτάται μέσω αγοράς ή σύμβασης πώλησης, και όχι μέσω ανταλλαγής ή δωρεάς, στην αγοραία αξία με μη συνδεδεμένο μέρος.

Οδηγία για τις μητρικές και θυγατρικές εταιρείες

Η οδηγία της ΕΕ για τις μητρικές και θυγατρικές εταιρείες (ΕΕ PSD) προβλέπει την κατάργηση του φόρου εισοδήματος επί της καταβολής μερισμάτων από κράτος μέλος της ΕΕ σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση ότι τουλάχιστον το 10% του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας ανήκει σε εταιρεία σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ.

Επιπλέον, η PSD της ΕΕ δεν προβλέπει την επιβολή φόρου σε εταιρεία από κράτος μέλος της ΕΕ — δικαιούχο μερισμάτων — εάν το κράτος μέλος της ΕΕ φορολογεί τα μερίσματα, προκειμένου να επιτρέπεται η χρήση της έκπτωσης φόρου επί του κύριου φόρου για τις εταιρείες που υπόκεινται σε καταβολή μερισμάτων (συμπεριλαμβανομένων των εταιρειών κατώτερου επιπέδου).

Οι τροποποιήσεις της οδηγίας για τις μητρικές και θυγατρικές εταιρείες της ΕΕ (PSD της ΕΕ) αφορούν τις ακόλουθες δύο περιπτώσεις:

1. Αγνοούνται τα τεχνητά δημιουργημένα μέτρα που εφαρμόζονται αποκλειστικά με σκοπό το φορολογικό όφελος. Παράδειγμα αποτελεί η ενδιάμεση εμπλοκή εταιρείας μεταξύ της καταβολής μερισμάτων και της εταιρείας που τα εισπράττει, με σκοπό την αποφυγή του φόρου στην πηγή.

Παράδειγμα:

Η εταιρεία MS (A) καταβάλλει μερίσματα στη μητρική της εταιρεία εκτός ΕΕ (B). Μεταξύ της A και της B δεν υφίσταται καμία διπλή φορολογία και ο φόρος παρακρατείται στην A (βάσει των εσωτερικών φορολογικών κανόνων). Η εταιρεία MS (C) παρεμβάλλεται μεταξύ τους και, βάσει της εσωτερικής φορολογικής νομοθεσίας της C, δεν προβλέπεται φορολογικός συντελεστής για τα μερίσματα. Αυτό σημαίνει ότι, σύμφωνα με την οδηγία PSD της ΕΕ, δεν θα επιβληθεί φόρος εισοδήματος επί της καταβολής μερισμάτων από την C και η C δεν θα εφαρμόσει καμία παρακράτηση κατά την καταβολή μερισμάτων στην B (εκτός ΕΕ).

Αυτό θα θεωρηθεί ως τεχνητή ρύθμιση με σκοπό το φορολογικό όφελος και, ως εκ τούτου, η MS (A) έχει το δικαίωμα να αρνηθεί την εφαρμογή της οδηγίας PSD της ΕΕ.

2. Η καταβολή μερισμάτων θεωρείται, σε ορισμένες περιπτώσεις, ως μη φορολογητέο εισόδημα στα χέρια της εταιρείας που καταβάλλει τα μερίσματα, λόγω της ταξινόμησης του χρηματοοικονομικού μέσου ως υβριδικού (δηλαδή, προνομιούχου μετοχικού κεφαλαίου). Η τροποποίηση για την περίπτωση αυτή πρέπει να θεωρεί το εισόδημα από μερίσματα στα χέρια της μητρικής εταιρείας ως φορολογητέο γεγονός, δεδομένου ότι η πληρωμή θεωρείται αφορολόγητη στα χέρια της εταιρείας που καταβάλλει τα μερίσματα. Η τροπολογία αυτή αναμένεται να τεθεί σε ισχύ στην Κύπρο από την 1η Ιανουαρίου 2016. Σε αυτή την περίπτωση, τα έσοδα από μερίσματα θα υπόκεινται σε εταιρικό φόρο με συντελεστή 12,5% αντί του αμυντικού τέλους.

Είμαστε πάντα στη διάθεσή σας για να σας παρέχουμε διευκρινίσεις σχετικά με όλες τις παραπάνω αλλαγές.

Αντώνης Χρισάντου FCCA

Ολεσία Χρισάντου ACCA