Οι τάφοι των βασιλέων

Η ιστορία των βασιλικών τάφων

Η μεγάλη νεκρόπολη «Βασιλικοί Τάφοι» βρίσκεται 2 χλμ. βορειοδυτικά του τουριστικού κέντρου της Πάφου, στην άκρη της λεγόμενης Βόρειας Νεκρόπολης.

Δεν υπάρχουν ιστορικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι τάφοι πήραν το όνομά τους από την ταφή των κυπριακών βασιλέων σε αυτούς. Με μεγάλη πιθανότητα, η νεκρόπολη πήρε το όνομά της χάρη στις μνημειώδεις μορφές και τη λαμπρότητα της διακόσμησής της.

Οι τάφοι στην Πάφο χρονολογούνται από την ελληνιστική και τη ρωμαϊκή περίοδο. Τα περισσότερα από τα μεγαλοπρεπή αυτά κτίσματα έχουν λαξευτεί σε ολόκληρο βράχο και μιμούνται τις συνηθισμένες κατοικίες.

Σύμφωνα με ορισμένους ερευνητές, στον χώρο που είναι γνωστός ως «βασιλικοί τάφοι» θάβονταν η τοπική ελίτ, υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι και εξέχοντες παράγοντες μέχρι το 300 π.Χ. Στη συνέχεια, στη νεκρόπολη άρχισαν να εμφανίζονται περισσότερες ταφές, αλλά πλέον από φτωχότερες οικογένειες, οι οποίες μπορούσαν να χρησιμοποιούν τον ίδιο τάφο περισσότερες από μία φορές.

Με την έλευση του χριστιανισμού στην Κύπρο, οι τάφοι άρχισαν να χρησιμοποιούνται από τους πρώτους χριστιανούς ως καταφύγιο. Κατά τον Μεσαίωνα, ορισμένοι χώροι χρησιμοποιήθηκαν ως προσωρινές κατοικίες.

Δυστυχώς, αυτό το σημαντικότατο ιστορικό μνημείο της αρχαιότητας στην Πάφο ήταν γνωστό εδώ και πολλούς αιώνες και όχι μόνο λεηλατήθηκε επανειλημμένα, αλλά χρησιμοποιήθηκε και από εργάτες ως λατομείο. Σοβαρές αρχαιολογικές έρευνες στον χώρο των ανασκαφών άρχισαν να διεξάγονται μόνο κατά τη δεκαετία του ’70 και του ’80 του περασμένου αιώνα.

Το αρχαιολογικό μνημείο «Βασιλικοί Τάφοι», μαζί με το αρχαιολογικό πάρκο της Κάτω Πάφου (Κάτο-Πάφος), έχει ενταχθεί στους καταλόγους της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.

Ενδιαφέροντα στοιχεία

• Σύμφωνα με τις ειδωλολατρικές πεποιθήσεις εκείνης της εποχής για τη μετά θάνατον ζωή, ο τάφος αποτελεί τη μελλοντική κατοικία του νεκρού, γι’ αυτό και η κατοικία αυτή έπρεπε να μοιάζει όσο το δυνατόν περισσότερο με ένα πραγματικό σπίτι. Κατά την κατασκευή των τάφων μιμούνταν την αρχιτεκτονική των κατοικιών. Γι’ αυτό ακριβώς ορισμένοι τάφοι είναι λαξευμένοι σε σκληρό βράχο, διαθέτουν εσωτερικές αυλές με κίονες δωρικού ρυθμού και τοιχογραφίες στους τοίχους. Τα αρχαιολογικά ευρήματα μαρτυρούν ότι στις ταφές της ελληνιστικής περιόδου τηρούνταν πολλές από τις ελληνικές ταφικές τελετές. Οι αμφορείς που έχουν βρεθεί αποτελούν τυπικά δείγματα ταφικών προσφορών. Πιθανότατα, περιείχαν κρασιά και λάδια. Επίσης, στους τάφους τοποθετούσαν μαζί με τους νεκρούς χρυσά κοσμήματα, ώστε αυτά να συνοδεύουν τους ανθρώπους και μετά το θάνατο. Οι άνθρωποι πίστευαν ότι οι νεκροί μπορούσαν να επιστρέψουν και να απαιτήσουν τα κοσμήματά τους.

• Ορισμένα από τα ευρήματα που ανακαλύφθηκαν στους τάφους των βασιλέων φυλάσσονται στο αρχαιολογικό μουσείο της Πάφου.

• Συνολικά, οι βασιλικοί τάφοι αριθμούν πάνω από εκατό διαφορετικά κτίσματα.

• Οι «βασιλικοί τάφοι» έχουν υποστεί επανειλημμένες λεηλασίες. Ένας από τους λεηλατές ήταν ο ιταλικής καταγωγής Αμερικανός στρατιωτικός Λουίτζι Πάλμα ντι Τσεσνόλα. Στα τέλη του 19ου αιώνα, ο Τσεσνόλα έφτασε στην Κύπρο ως μέλος του διπλωματικού σώματος των ΗΠΑ και ασχολήθηκε με ιδιωτικές ανασκαφές.Στην αναζήτηση θησαυρών, παραβιάζοντας κάθε πιθανό κανόνα διεξαγωγής ανασκαφών και μεταφοράς των ευρημάτων, χωρίς να ταξινομεί ούτε να επισημαίνει τα αρχαιολογικά αντικείμενα που έβρισκε και προσπαθώντας να πουλήσει ταυτόχρονα όλα όσα είχε βρει σε διάφορα μέρη, ο Τσέσνολα προκάλεσε τεράστια ζημιά στα αρχαία μνημεία. Τελικά, μετά από μακρές περιπλοκές, τα αρχαία ευρήματα της Κύπρου, που αγοράστηκαν από την αμερικανική πρεσβεία, αποτέλεσαν την αφορμή για τη δημιουργία του Μουσείου Μητροπολιτέν της Νέας Υόρκης.

Πώς χρησιμοποιείται σήμερα

Σήμερα, οι «Βασιλικοί Τάφοι» αποτελούν αρχαιολογικό πάρκο και είναι ανοιχτοί για οργανωμένες τουριστικές ομάδες και μεμονωμένους επισκέπτες.

Για να περιηγηθείτε σε όλους τους τάφους, θα χρειαστείτε περίπου 2-3 ώρες. Οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να επισκεφθούν σχεδόν όλους τους τάφους.

Ώρες λειτουργίας του μουσείου

• καλοκαίρι (από 16 Απριλίου έως 15 Σεπτεμβρίου): καθημερινά από τις 08:30 έως τις 19:30·
• χειμώνας (από 16 Σεπτεμβρίου έως 15 Απριλίου): καθημερινά από τις 08:30 έως τις 17:00·
• κλειστό τα Χριστούγεννα, το Πάσχα (την Κυριακή του ελληνικού ορθόδοξου Πάσχα) και την Πρωτοχρονιά.

Τιμή εισιτηρίων

• 2,50 ευρώ·
• για ομάδες 10 ατόμων και άνω — έκπτωση 20%.

Πώς να φτάσετε στους βασιλικούς τάφους

Οι «Τάφοι των Βασιλέων» βρίσκονται στο βόρειο τμήμα της Νέας Πάφου, βορειοανατολικά των τειχών της πόλης. Με τα μέσα μαζικής μεταφοράς, από την προκυμαία της Πάφου και την περιοχή Κόραλ Μπέι, μπορείτε να φτάσετε στους τάφους με το λεωφορείο αριθ. 615.

Όσοι ταξιδεύουν με αυτοκίνητο πρέπει να ακολουθήσουν τη λεωφόρο Tombs of the Kings, με οδηγό τις πολλές καφέ πινακίδες με την ένδειξη «Tombs of the Kings». Αν έρχεστε από το κέντρο της Πάφου, η στροφή προς τον χώρο στάθμευσης των Τάφων των Βασιλέων βρίσκεται αριστερά κατά τη διεύθυνση της πορείας, αμέσως μετά την είσοδο προς το ξενοδοχείο Elysium.