Οι κανόνες της ΕΕ για τα οχήματα θέτουν στόχους για ανακυκλωμένο πλαστικό και αυστηρότερους ελέγχους στις εξαγωγές μεταχειρισμένων αυτοκινήτων

Λευκωσία, Κύπρος. Τίθενται σε ισχύ οι νέοι κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με το σχεδιασμό, την παραγωγή και τη διάθεση των οχημάτων, οι οποίοι καθορίζουν δεσμευτικούς στόχους για τα ανακυκλωμένα πλαστικά και ενισχύουν τους ελέγχους στις εξαγωγές μεταχειρισμένων αυτοκινήτων. Οι περισσότερες διατάξεις θα τεθούν σε ισχύ από την 1η Σεπτεμβρίου 2028, ενώ οι υφιστάμενοι κανόνες θα παραμείνουν σε ισχύ κατά τη διάρκεια μιας διετούς μεταβατικής περιόδου.

Ανακύκλωση και ιχνηλασιμότητα οχημάτων

Ο κανονισμός αποσκοπεί στην ανάκτηση μεγαλύτερης ποσότητας χάλυβα, αλουμινίου, χαλκού, πλαστικών και κρίσιμων πρώτων υλών από παλαιά οχήματα και καθιστά τους κατασκευαστές υπεύθυνους για τα οχήματά τους από τη στιγμή που αυτά μετατρέπονται σε απόβλητα.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κάθε χρόνο στην Ευρώπη φτάνουν στο τέλος του κύκλου ζωής τους μεταξύ 10 και 12 εκατομμύρια οχήματα. Περίπου 6,5 εκατομμύρια αντιμετωπίζονται επίσημα ως απόβλητα στην ΕΕ, ενώ περίπου 3,5 εκατομμύρια εξαφανίζονται από τα επίσημα μητρώα, συχνά μέσω παράνομης αποσυναρμολόγησης, εγκατάλειψης ή εξαγωγών που παρουσιάζονται ως πωλήσεις μεταχειρισμένων οχημάτων.

Απαιτήσεις σχεδιασμού και ανακυκλωμένου πλαστικού

Τα οχήματα θα πρέπει να σχεδιάζονται έτσι ώστε τα μέρη και τα εξαρτήματά τους να μπορούν να αφαιρούνται, να επισκευάζονται, να επαναχρησιμοποιούνται ή να αντικαθίστανται ευκολότερα. Οι κατασκευαστές πρέπει να παρέχουν στους υπεύθυνους αποσυναρμολόγησης και επισκευής λεπτομερείς ψηφιακές πληροφορίες, ενώ τα νέα οχήματα θα λαμβάνουν τελικά ένα «διαβατήριο κυκλικής οικονομίας» στο οποίο θα περιγράφεται η σύνθεση των υλικών τους και το δυναμικό ανακύκλωσής τους.

Τα ανακυκλωμένα υλικά πρέπει να αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 15% των πλαστικών των οχημάτων από το 2032, ποσοστό που θα αυξηθεί στο 25% από το 2036. Τουλάχιστον το 20% του ανακυκλωμένου περιεχομένου πρέπει να προέρχεται από οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους ή από μεταχειρισμένα εξαρτήματα οχημάτων.

Η Επιτροπή θα εξετάσει επίσης στόχους για τον ανακυκλωμένο χάλυβα, το αλουμίνιο, το μαγνήσιο και τις κρίσιμες πρώτες ύλες, οι οποίοι θα μπορούσαν να τεθούν σε εφαρμογή από το 2033. Η αυτοκινητοβιομηχανία χρησιμοποιεί ετησίως στην ΕΕ πάνω από 7 εκατομμύρια τόνους χάλυβα, 2 εκατομμύρια τόνους αλουμινίου και 6 εκατομμύρια τόνους πλαστικών, ενώ εξακολουθεί να βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε πρόσφατα εξορυσσόμενα υλικά.

Ευθύνες των κατασκευαστών

Οι κατασκευαστές θα αναλάβουν την οικονομική και οργανωτική ευθύνη για τη συλλογή και την ορθή επεξεργασία των οχημάτων τους σε ολόκληρη την ΕΕ. Οι ιδιοκτήτες οχημάτων πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να παραδίδουν δωρεάν ολόκληρα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους σε εξουσιοδοτημένες εγκαταστάσεις, ακόμη και όταν ένα όχημα φτάνει στο τέλος του κύκλου ζωής του σε άλλο κράτος μέλος.

Οι εξουσιοδοτημένες εγκαταστάσεις θα εκδίδουν ηλεκτρονικά πιστοποιητικά καταστροφής, τα οποία θα επιτρέπουν τη διαγραφή των μητρώων κυκλοφορίας και θα βελτιώνουν την παρακολούθηση των οχημάτων. Ο κανονισμός θεσπίζει επίσης σαφέστερα κριτήρια για τον προσδιορισμό του πότε τα κατεστραμμένα ή εγκαταλελειμμένα οχήματα πρέπει να ταξινομούνται ως απόβλητα και δεν μπορούν πλέον να μεταπωληθούν.