Τρόδος (Τροόδος): Ομόδος, Πλάτρες, Τροοδίτιδα

Οι ορεινές στροφές, η ηρεμία των μοναστηριών, η ομορφιά των κοιλάδων…

Αυτή είναι μια από τις πιο αγαπημένες μου διαδρομές: Πάφος – Ομόδος – Πλατρές – Τροοδίτιδα – Πλατρές – Πέρα Πέδι – Λεμεσός.

Για πολλούς αυτή η διαδρομή θα είναι πολύ μεγάλη – μπορείτε άνετα να τη συντομεύσετε, επιλέγοντας την κατεύθυνση που σας αρέσει περισσότερο. Αναφέρω σκόπιμα τις αποστάσεις σε μονάδες χρόνου και όχι σε χιλιόμετρα. Πρόκειται για ένα είδος «κατασκευαστή ταξιδιού», ώστε να μπορείτε να σχεδιάσετε μόνοι σας τη διαδρομή σας.

Γνωρίζω πολύ καλά τη βασική αρχή των διακοπών: «στις διακοπές το σημαντικότερο είναι να μην κουραστείς πολύ!»

Φεύγω από την Πάφο ένα ηλιόλουστο πρωινό της Κυριακής. Το ρολόι δείχνει μισή έντεκα. Ο αυτοκινητόδρομος είναι σχεδόν άδειος. Περίπου μετά από 20 λεπτά διαδρομής στρίβω αριστερά προς τα βουνά, προς τον οικισμό Αβδίμου (Avdimou).

Η διαδρομή μας περνάει από μια περιοχή όπου η εκτροφή προβάτων είναι πολύ ανεπτυγμένη. Ο δρόμος είναι περιφραγμένος με δίχτυ, τόσο αριστερά όσο και δεξιά, συναντάμε αστείες πινακίδες κυκλοφορίας, ενώ είναι συνηθισμένο να βλέπεις πρόβατα εδώ.

Αν ταξιδεύετε με παιδιά, μην διστάσετε να αφιερώσετε λίγο χρόνο για να τους δείξετε αυτά τα χαριτωμένα ζώα.

Περίπου στη μέση της διαδρομής, μετά από μια ακόμη στροφή στο ορεινό φιδωτό δρόμο, ανοίγεται μια εκπληκτική θέα προς το χωριό Παχνα. Όταν το είδα για πρώτη φορά, θυμήθηκα αμέσως τους μαγικούς στίχους του Μ. Γ.: «Κάτω από τον γαλάζιο ουρανό υπάρχει μια χρυσή πόλη…».

Περνάμε από τα περίχωρα της πόλης, προλαβαίνοντας να ρίξουμε μια ματιά στα στενά αρχαία σοκάκια που ξεφεύγουν σπειροειδώς μακριά από τον δρόμο. Η περιοχή γύρω μας γίνεται όλο και πιο γοητευτική. Το χειμώνα, οι πλαγιές των βουνών καλύπτονται από πράσινο γρασίδι. Η θέα θυμίζει κάπως την ορεινή Ιταλία.

Ομόδος

Μετά από περίπου 25 λεπτά διαδρομής, κάνουμε την πρώτη μας στάση – τον Ομόδο. Μια αρχαία πόλη, χαμένη σε μια κοιλάδα ανάμεσα στις πλαγιές των βουνών. Δεν θα αναφερθούμε λεπτομερώς στην ιστορία του Ομόδου αυτή τη στιγμή. Σας προτείνω να διαβάσετε το άρθρο «Η γοητεία του Ομόδου».

Εν τω μεταξύ, κατεβαίνουμε από τον αυτοκινητόδρομο προς την κοιλάδα και, ακολουθώντας την πινακίδα, στρίβουμε δεξιά προς το πάρκινγκ. Συνήθως υπάρχουν αρκετές ελεύθερες θέσεις εδώ. Περίπου 50 μέτρα χωρίζουν το πάρκινγκ από το κέντρο της πόλης – μια μικρή πλατεία μπροστά από το μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού.

Σήμερα το μοναστήρι δεν λειτουργεί: δεν υπάρχουν μοναχοί εδώ, αλλά ο ναός είναι ανοιχτός και φιλοξενεί τα μεγαλύτερα χριστιανικά ιερά κειμήλια – ένα κομμάτι του Σταυρού του Κυρίου (αυτού ακριβώς, στον οποίο σταυρώθηκε ο Ιησούς Χριστός) και τα Δέσματα του Χριστού (τα δεσμά με τα οποία δέθηκαν τα χέρια του Χριστού, όταν Τον οδηγούσαν στην εκτέλεση). Σύμφωνα με τη μαρτυρία του Ρώσου ταξιδιώτη Βασίλιου Μπάρσκι (18ος αιώνας), στα δεσμά έχουν διατηρηθεί ίχνη από το αίμα του Σωτήρα.

Αυτά τα ιερά αντικείμενα έφτασαν στο νησί ήδη από τον 4ο αιώνα. Τότε η βασίλισσα Ελένη, μητέρα του αυτοκράτορα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας Κωνσταντίνου του Μεγάλου, ταξίδεψε στην Αγία Γη (την περιοχή του σημερινού Ισραήλ) και βρήκε τον Σταυρό του Κυρίου. Η επιστροφή έγινε μέσω της Κύπρου. Έτσι, ορισμένα ιερά αντικείμενα, ανεκτίμητα για κάθε χριστιανό, παρέμειναν εδώ. Δεν είναι τυχαίο ότι στην Κύπρο τα ονόματα Σταύρος (σταυρός) και Σταυρούλα είναι τόσο δημοφιλή.

Τα ιερά κειμήλια βρίσκονται μέσα σε δύο σταυρούς – είναι ορατά στο εικονοστάσι, δεξιά από τις Βασιλικές Πύλες.

Παρεμπιπτόντως, πολλές εικόνες στο εικονοστάσι έχουν ζωγραφιστεί από Ρώσους ζωγράφους, γεγονός που δημιουργεί μια ιδιαίτερα ζεστή ατμόσφαιρα για τους Ρώσους. Οι σταυροί βρίσκονται ο ένας πάνω από τον άλλο.

Αν μπήκατε στον ναό από τη δυτική είσοδο (απέναντι από το εικονοστάσι), τότε στα αριστερά θα δείτε τη δεύτερη (βόρεια) είσοδο, η οποία συνήθως είναι ανοιχτή. Δίπλα του βρίσκεται η λάρνακα με τα λείψανα των αγίων — του αποστόλου Φιλίππου, του Αγίου Νικολάου του Θαυματουργού, του μάρτυρα Τριφώνου και άλλων.
Βγαίνοντας από τον ναό μέσω της βόρειας εισόδου, προχωρήστε ευθεία — «όπου σας οδηγούν τα μάτια».

Ο Ομόδος είναι μια μικρή πόλη, είναι αδύνατο να χαθείτε εκεί. Τα σοκάκια ανάμεσα στα αρχαία πέτρινα σπίτια είναι καθαρά και στενά. Προσθέστε εδώ τα κανάλια, και θα έχουμε τη Βενετία, μα το Θεό!

Ο Ομόδος είναι ιδιαίτερα όμορφος το χειμώνα, όταν πέφτει χιόνι. Όλο το χρόνο οι κυπριακές γιαγιάδες πουλάνε εδώ δαντέλες, πετσέτες και τραπεζομάντιλα χειροποίητα.

Εδώ μπορείτε να βρείτε ενδιαφέροντα χειροποίητα ασημένια αντικείμενα, σουβενίρ για τουρίστες και, φυσικά, κρασί.

Ο Ομόδος αποτελεί από παλιά κέντρο οινοποιίας. Θα σας πω ειλικρινά, συνήθως δεν αγοράζω τίποτα εδώ. Θα σας πω πού να αγοράσετε κρασί. Δεν ξέρω, ίσως κάποιος να ήταν τυχερός, αλλά εγώ δεν αγόρασα ούτε μία φορά εδώ πραγματικά ποιοτικό κρασί.

Πεινάτε; Δυστυχώς, προς το παρόν δεν μπορώ να σας προτείνω τίποτα. Παλαιότερα υπήρχε εδώ ένα πολύ αξιοπρεπές εστιατόριο, αλλά ο ιδιοκτήτης μετακόμισε σε άλλη πόλη. Το εστιατόριο «Παπάς Γιάννης» θεωρείται δημοφιλές – έφαγα εκεί. Δεν ενθουσιάστηκα. Όχι, το φαγητό είναι αξιοπρεπές, αλλά δεν ήταν κάτι που να με κάνει να πω «ουάου». Ίσως αργότερα βρω εδώ ένα αξιοπρεπές μέρος και γράψω γι’ αυτό, αλλά προς το παρόν πηγαίνουμε στο πάρκινγκ, μπαίνουμε στο αυτοκίνητο και συνεχίζουμε (στην εθνική οδό και δεξιά – ακολουθώντας την αρχική μας πορεία).

Ο προορισμός μας – το Πλατρέ!

Πλατρέας

10 λεπτά διαδρομής – και μπαίνουμε στο Κάτο (κάτω) Πλατρέ. Ο δρόμος μας οδηγεί προς τα πάνω και σε άλλα 5 λεπτά βρισκόμαστε στο κέντρο του «αριστοκρατικού χωριού» – έτσι αποκαλούν μερικές φορές το Πλατρέ.

Ο στενός δρόμος κάνει στροφές, ανεβαίνοντας όλο και πιο ψηλά ανάμεσα στις πλαγιές των βουνών, που αγκαλιάζουν τρυφερά τα σπίτια με τις κεραμοσκεπές.

Συχνά, το οικόπεδο για την κατασκευή ενός σπιτιού αποτελείται από μια απότομη ορεινή πλαγιά με επίπεδα τμήματα στην κορυφή και στη βάση. Επιπλέον, ο δρόμος περνάει δίπλα από το ανώτερο επίπεδο.

Τότε, το σπίτι χτίζεται από πάνω προς τα κάτω, σαν να στηρίζεται πλαγίως πάνω στον βράχο. Εκεί πάνω κυκλοφορούν αυτοκίνητα, περπατούν περαστικοί, ενώ το σπίτι μοιάζει να έχει παγώσει πάνω από την κοιλάδα, και από τα δωμάτιά του ανοίγεται θέα στα επιβλητικά κωνοφόρα δέντρα και στο βαθύ πράσινο φαράγγι. Οι γυάλινες πόρτες της κρεβατοκάμαρας βγαίνουν σε ένα μικρό χώρο με πισίνα, και μόνο ένας μικρός φράχτης χωρίζει τον κόσμο σας από την πλαγιά που εκτείνεται προς τα κάτω.

Μερικές φορές το χειμώνα χιονίζει εδώ, και τότε είναι δύσκολο να πιστέψεις ότι βρίσκεσαι ακόμα στη γη, στην συνηθισμένη πραγματική ζωή. Σε τέτοιες στιγμές είναι εύκολο να πιστέψεις ότι ο Άγιος Βασίλης θα χτυπήσει την πόρτα ακριβώς αυτή τη στιγμή…

Μοναστήρι Τροοδιτίσσα

Στη συνέχεια, η διαδρομή μας συνεχίζει προς τα πάνω, προς το εκπληκτικό μοναστήρι της Τροοδίτιδας. Πρέπει να ακολουθήσετε τις πινακίδες προς «Troodos» και, φυσικά, προς το «Trooditissa monastery».

Ο δρόμος είναι δύσκολος – η ορεινή στροφή γίνεται όλο και πιο περίπλοκη. Να είστε προσεκτικοί. Ωστόσο, η διαδρομή δεν είναι μεγάλη, περίπου 15 λεπτά.

Στην Τροοδίτιδα δεν υπάρχουν ποτέ πολλοί επισκέπτες. Επισήμως, το μοναστήρι δεν δέχεται τουρίστες – αυτό αναγράφεται στην είσοδο του μοναστηριού.

Θα πρέπει να αποφασίσετε μόνοι σας ποιοι είστε. Αν ο σκοπός της επίσκεψής σας είναι απλώς να ρίξετε μια ματιά, καλύτερα να μην μπείτε. Αν, όμως, η ιερότητα του τόπου και η εικόνα της Παναγίας δεν είναι για εσάς κενές έννοιες, μπείτε με θάρρος, οι μοναχοί δεν κάνουν ανακρίσεις.

Κάθε φορά που βρίσκομαι εδώ, έχω την αίσθηση ότι ο χρόνος σταματά, ότι απομακρύνομαι από την πραγματικότητα. Τα προβλήματα και οι έγνοιες ξεχνιούνται. Η ησυχία σε τυλίγει και σε μαγεύει.

Μπαίνετε σε μια μικροσκοπική εσωτερική αυλή (πάντα πεντακάθαρη), ευθεία βρίσκεται η είσοδος του ναού, αριστερά το κατάστημα με τις εικόνες, όπου συνήθως βρίσκεται ένας μοναχός. Εκεί, παρεμπιπτόντως, υπάρχει βιβλιογραφία και στα ρωσικά, αλλά θα περάσουμε από εκεί αργότερα. Προς το παρόν, χωρίς να ξεχάσουμε να κάνουμε το σταυρό μας, μπαίνουμε στον ναό.

Είναι απίστευτο, αλλά εδώ είναι ακόμα πιο ήσυχα. Ημίφως. Η θαυματουργή εικόνα της Θεοτόκου βρίσκεται σε περίοπτη θέση στο εικονοστάσι, αριστερά από τις Βασιλικές Πύλες.

Η ιστορία της εύρεσης αυτής της εικόνας έχει περιβληθεί από πολλούς θρύλους, ενώ και η ιστορία του ίδιου του μοναστηριού, σύμφωνα με ορισμένες πηγές, χρονολογείται από την αρχαιότητα – πριν από περισσότερα από χίλια χρόνια. Η πρώτη αναφορά στο μοναστήρι χρονολογείται στον 14ο αιώνα, ενώ όλα τα σύγχρονα κτίρια κατασκευάστηκαν τον 19ο αιώνα – λόγω των πυρκαγιών που κατέστρεψαν το μοναστήρι αρκετές φορές. Όμως, η εικόνα σώζονταν κάθε φορά ως εκ θαύματος.

Το δεύτερο ιερό κειμήλιο του μοναστηριού είναι η θαυματουργή ζώνη. Σύμφωνα με την παράδοση, μια ευσεβής χριστιανή δεν μπορούσε να συλλάβει παιδί, προσευχήθηκε στην Παναγία και οι ικεσίες της εισακούστηκαν. Αφού γέννησε το πολυαναμενόμενο πρωτότοκό της, κληροδότησε τη πολύτιμη ζώνη της, στολισμένη με χρυσό και ασήμι, στο μοναστήρι.

Σήμερα στο μοναστήρι υπάρχει μια τελετή: κατόπιν αιτήματος μιας γυναίκας που δεν μπορεί να αποκτήσει παιδί, της φοριέται η ζώνη και διαβάζεται μια ειδική προσευχή. Η Παναγία βοηθά όλους, ανεξάρτητα από την εθνικότητά τους.

Στο μοναστήρι φυλάσσεται ένα χαρτονένιο κουτί με φωτογραφίες ευτυχισμένων μαμάδων με τα παιδιά τους, φωτογραφίες που έχουν φέρει από διάφορες χώρες και ηπείρους. Υπάρχει εκεί και φωτογραφία της μεγαλύτερης κόρης μας…

Στο κατάστημα με τις εικόνες ρωτήστε αν μπορείτε να αγοράσετε μήλα. Οι μοναχοί καλλιεργούν εκπληκτικά νόστιμα μήλα. Η σοδειά ωριμάζει στα τέλη του καλοκαιριού – αρχές του φθινοπώρου και διατηρείται για μεγάλο χρονικό διάστημα σε ψυγείο. Ίσως να είστε τυχεροί.

Στην επιστροφή μπορείτε να απολαύσετε ένα νόστιμο γεύμα

Κάναμε ένα υπέροχο ταξίδι. Για να επιστρέψετε στην Πάφο, είναι πιο κοντά να ακολουθήσετε την ίδια διαδρομή. Όσοι ξεκίνησαν το ταξίδι τους από τη Λεμεσό, μπορούν να συνεχίσουν τη διαδρομή και να απολαύσουν νέες θέες του Τροόδους.

Όσοι έχουν ακόμα δυνάμεις, μπορούν να κάνουν μια στάση στο δρόμο σε μερικά ενδιαφέροντα μέρη, για τα οποία θα σας μιλήσω αργότερα. Κατεβαίνουμε προς τα Κάτω Πλάτρα. Στη διασταύρωση, όσοι πηγαίνουν στην Πάφο στρίβουν δεξιά, προς τον Ομόδο, ενώ εμείς συνεχίζουμε ευθεία και μπαίνουμε στο χωριό Πέρα Πέδι.

Μην διστάσετε να κάνετε μια στάση στον Κώστα – το οινοποιείο Κωνσταντίνου. Εκεί βρίσκεται και το εστιατόριο «Νερομίλος», όπου μπορείτε να γευματίσετε. Το συνιστώ!

Συνεχίζοντας, αφήνουμε πίσω μας το Περά Πέδι και σε περίπου είκοσι λεπτά βγαίνουμε στον κεντρικό αυτοκινητόδρομο που συνδέει τη Λεμεσό με τον Τρόδο. Στρίβουμε δεξιά, προς το χωριό Τριμικλίνη (Trimiklini) και μετά από 25 λεπτά χαλαρής οδήγησης φτάνουμε στη Λεμεσό. Παρεμπιπτόντως, από αυτό το σημείο μέχρι την έξοδο από τον αυτοκινητόδρομο προς το Αβδήμου (το σημείο εκκίνησης του ταξιδιού μας) – απέχει μόλις 15 λεπτά οδήγησης.

Ελπίζω να μην έχετε κουραστεί πολύ και να μην σας έχει περάσει η όρεξη για ταξίδια. Στην Κύπρο υπάρχουν ακόμα πάρα πολλά εκπληκτικά μέρη, που αξίζουν τον χρόνο και την προσπάθεια που θα αφιερώσετε.

Τα λέμε σύντομα!