Το κάστρο της Λιμασόλ

Το κάστρο της Λεμεσού επέζησε πολέμων και σεισμών, κάηκε και ξαναχτίστηκε, αλλά, όπως ο Φοίνικας, αναγεννιόταν ξανά και ξανά από τις στάχτες του, για να διατηρήσει για εμάς τους θρύλους, τα μυστικά και τις ιστορίες που διαδραματίστηκαν μέσα στα τείχη του.

Το κάστρο της Λεμεσού ήταν το κύριο καταφύγιο του Τάγματος των Ναϊτών· κάτω από τη θολωτή οροφή του παρεκκλησίου του, ο Ριχάρδος ο Λεοντόκαρδος στέφθηκε με την αγαπημένη του, τη Βερονγαρία της Ναβάρρας, οι κυβερνήτες που διαδέχθηκαν τους Λουζινιάνους το ανακατασκεύασαν, προσαρμόζοντάς το σύμφωνα με το δικό τους γούστο, ενώ κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας και της αγγλικής κυριαρχίας το φρούριο οχυρώθηκε και μετατράπηκε σε φυλακή. Ακριβώς με αυτή τη μορφή το κάστρο της Λεμεσού έχει διασωθεί μέχρι τις μέρες μας.

Η ιστορία του κάστρου της Λεμεσού

Η ιστορία του κάστρου ξεκινά τον 11ο αιώνα. Την ανέγερση του φρουρίου, το οποίο προοριζόταν να αντέξει στο πέρασμα των αιώνων, την οφείλουμε στους Βυζαντινούς.

Αργότερα, κατά την εποχή των Σταυροφοριών, το κάστρο καταλήφθηκε από τους Ιππότες του Τάγματος των Ναϊτών, καθώς η Κύπρος αποτέλεσε το κύριο τόπο διαμονής τους στις αρχές του 12ου αιώνα.

Το 1184, ο Ισαάκ Κομνηνός αυτοανακηρύχθηκε αυτοκράτορας της Κύπρου και κυβέρνησε πλήρως το νησί μέχρι το 1191, όταν, από τη μοίρα, ο Ριχάρδος ο Λεοντόκαρδος κατέλαβε την Κύπρο, αφήνοντας στη χρονογραφία του κάστρου της Λεμεσού ένα ρομαντικό μύθο…

«Στις 6 Μαΐου 1191, την εορτή του Αγίου Ιωάννη, ο βασιλιάς Ριχάρδος και ολόκληρος ο στόλος του ναυάγησαν καθ’ οδόν προς την Αγία Γη (Βασίλειο της Ιερουσαλήμ). Σε ένα από τα πλοία που επέζησαν και εκβράστηκαν στην ακτή, κοντά στη Λεμεσό, βρέθηκαν η αδελφή του βασιλιά Ιωάννα της Σικελίας και η αρραβωνιαστικιά του Ριχάρδου, η Βερονγαρία της Ναβάρρας. Ο Ισαάκ Κομνηνός τις άφησε ζωντανές, αλλά τις φυλάκισε και απαίτησε λύτρα. Σε απάντηση, ο Ριχάρδος κατέλαβε την πόλη με έφοδο σε λιγότερο από μια εβδομάδα, και ο Ισαάκ Κομνηνός αναγκάστηκε να διαφύγει. Και ήδη στις 12 Μαΐου οι ερωτευμένοι τέλεσαν τον γάμο τους στο υπέροχο παρεκκλήσι του κάστρου της Λεμεσού».

Σύντομα η Κύπρος πωλήθηκε στον ευγενή οίκο των Λουζινιάνων, οι οποίοι ίδρυσαν τη βασιλική δυναστεία που κυβέρνησε το νησί για περίπου 300 χρόνια. Αυτή η περίοδος άφησε το στίγμα της στο εσωτερικό του κάστρου: το έμβλημα των Λουζινιάνων (το κρίνο) μπορείτε να το δείτε στους τοίχους του φρουρίου ακόμη και σήμερα.

Το κάστρο επέζησε της πολιορκίας των Γενουατών και της πυρκαγιάς του 1373, της επίθεσης των αιγυπτιακών Μαμελούκων (1425) και του σεισμού του 1489. Κατά την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας στο νησί (16ος αιώνας), τα τείχη του ενισχύθηκαν (μέχρι 2 μέτρα πάχος) και η φρουρά χρησιμοποιήθηκε ως φυλακή. Οι Άγγλοι, που κυβέρνησαν στα τέλη του 19ου αιώνα, συνέχισαν επίσης αυτή την παράδοση.

Κατά τη διάρκεια της μακράς και πολυτάραχης ιστορίας του, το μεσαιωνικό κάστρο της Λεμεσού υπήρξε μυστικός και σιωπηλός μάρτυρας αυλικών ίντριγκων, κατακτήσεων και επιθέσεων. Σήμερα στεγάζει το Μουσείο του Μεσαίωνα.

Πώς χρησιμοποιείται το κάστρο σήμερα;

Από το 1950, ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά μνημεία του νησιού μετατράπηκε στο Μουσείο του Μεσαίωνα της Κύπρου (Cyprus Mediaeval Museum).

25 χρόνια αργότερα, μεταφέρθηκαν εδώ οι πέτρινοι τάφοι των σταυροφόρων και των μοναχών από τον καθεδρικό ναό της Αγίας Σοφίας, ο οποίος βρισκόταν στη ζώνη ασφαλείας (Λευκωσία). Βρίσκονται στο ισόγειο του κάστρου.

Ο δεύτερος όροφος του μουσείου προσελκύει το ενδιαφέρον των επισκεπτών με τις συλλογές όπλων, κοσμημάτων και αντικειμένων καθημερινής χρήσης.

Μεταξύ των εκθεμάτων του μουσείου εκτίθενται:

• ιπποτικές πανοπλίες·
• συλλογή μεσαιωνικών όπλων (πιστόλια, σπαθιά, κανόνια)·
• αντικείμενα από γυαλί και μπρούντζο·
• παλαιά νομίσματα·
• κεραμικά σκεύη και κοσμήματα·
• μεταλλικά κοσμήματα και πολύτιμα αντικείμενα.

Στο μουσείο μπορεί κανείς να παρακολουθήσει εύκολα την εξέλιξη του πολιτισμού, της χειροτεχνίας και της καθημερινής ζωής, ξεκινώντας από τη βυζαντινή (πρωτοχριστιανική) εποχή (3ος αιώνας μ.Χ.) και καταλήγοντας στην περίοδο της τουρκικής κυριαρχίας (18ος αιώνας). Η μελαγχολική μεγαλοπρέπεια των αρχαίων κτιρίων του κάστρου υπογραμμίζει την ιδιαιτερότητα κάθε ξεχωριστής ιστορικής περιόδου.

Ενδιαφέροντα στοιχεία

• Το κέντρο του Τάγματος των Ναϊτών τον 12ο αιώνα δεν βρισκόταν στη Γαλλία, όπως συνήθως πιστεύεται, αλλά στην Κύπρο, στο κάστρο της Λεμεσού. Σε αντίθεση με τους Γάλλους, οι Κύπριοι ιππότες απολάμβαναν το σεβασμό και τη συμπάθεια των ντόπιων.
• Από την οροφή του κάστρου απλώνεται υπέροχη θέα στην πόλη της Λεμεσού, στις ορθόδοξες εκκλησίες και στα τζαμιά. Μην παραλείψετε να ανεβείτε στο παρατηρητήριο — η συναρπαστική πανοραμική θέα της Λεμεσού και το θαλάσσιο τοπίο σίγουρα δεν θα σας αφήσουν αδιάφορους!
• Επισκεπτόμενοι το κάστρο της Λεμεσού, σίγουρα θα θελήσετε να μεταφερθείτε στις μακρινές εποχές του Μεσαίωνα. Στην Κύπρο τίποτα δεν είναι αδύνατο! Η «Πύλη προς τον Μεσαίωνα» βρίσκεται στο συναρπαστικό θεματικό πάρκο Cyprus Land!
  Εδώ μπορείτε να δοκιμάσετε αυθεντικές ιπποτικές πανοπλίες, να αγωνιστείτε σε τουρνουά ξιφασκίας ή να χτυπήσετε στόχο με τόξο, καθώς και να δείτε τη μεσαιωνική Κύπρο από ψηλά.

Πώς να φτάσετε στο κάστρο;

Το κάστρο βρίσκεται στην περιοχή της παλιάς πόλης, στο δυτικό τμήμα της Λεμεσού. Αν ταξιδεύετε με λεωφορείο, πρέπει να πάρετε τη γραμμή 30 και να κατεβείτε στη στάση «Παλιό Λιμάνι» (Old Harbour). Θα καταλάβετε ότι πλησιάζετε όταν περάσετε από το πάρκο Μόλος κατά μήκος της προκυμαίας της πόλης. Το κάστρο βρίσκεται στο εσωτερικό της πόλης, απέναντι από τη στάση, και δεν θα δυσκολευτείτε να το βρείτε.

Για όσους ταξιδεύουν με αυτοκίνητο, το να βρείτε το κάστρο είναι επίσης εύκολο. Βρίσκεται στη ρομαντική οδό Ρίτσαρντ και Μπερεγγαρία. Μπορείτε να παρκάρετε το αυτοκίνητό σας στο πάρκινγκ του Παλιού Λιμανιού ή σε κάποιο από τα σοκάκια της παλιάς πόλης.

Για όσους έρχονται από τη Λάρνακα και την Πάφο, μετά την είσοδο στη Λεμεσό, σας συμβουλεύουμε να ακολουθήσετε τον δρόμο που οδηγεί προς τη θάλασσα. Έτσι, καθώς κατεβαίνετε προς το κέντρο της πόλης, θα βγείτε σίγουρα στο παλιό λιμάνι.

Ώρες λειτουργίας του μουσείου

• Δευτέρα — Παρασκευή: από τις 08:00 έως τις 17:00·
• Σάββατο: από τις 09:00 έως τις 17:00;
• Κυριακή: από τις 10:00 έως τις 13:00·
• κλειστό τις δημόσιες αργίες.

Τιμή εισιτηρίων

• 4,50 ευρώ·
• για ομάδες 10 ατόμων και άνω — έκπτωση 20%.

Τηλέφωνο πληροφοριών: + 375 25305419.